દેવી ભાગવત પુરાણ – અધ્યાય 3: મહિષાસુરનો અંત
મહિષાસુરનો અંત
છેલ્લા અધ્યાયમાં આપણે જોયું કે કેવી રીતે દેવી દુર્ગા અને મહિષાસુર વચ્ચે નવ દિવસ સુધી ભયંકર યુદ્ધ ચાલ્યું. અસુરોની સેનાનો દેવીએ સંહાર કર્યો, પરંતુ મહિષાસુર હાર માનવા તૈયાર નહોતો. તે સતત રૂપ બદલીને દેવી પર આક્રમણ કરી રહ્યો હતો, જેનાથી યુદ્ધ વધુ ભીષણ બન્યું. હવે આગળની કથામાં જાણીએ કે મહિષાસુરનો અંત કેવી રીતે થયો.
અંતિમ પ્રહાર
યુદ્ધના દસમા દિવસે, મહિષાસુરે ક્રોધમાં આવીને ભેંસનું વિકરાળ રૂપ ધારણ કર્યું. તેના શિંગડાઓથી પર્વતોને ઉખાડી ફેંક્યા અને પોતાની પૂંછડીથી સમુદ્રમાં ભયંકર મોજાં ઉત્પન્ન કરી દીધા. તેની ગર્જનાથી ત્રણેય લોકમાં હાહાકાર મચી ગયો. દેવતાઓનાં હૃદય ભયથી ધ્રુજી ઉઠ્યા. ચારે બાજુ અંધકાર છવાઈ ગયો, જાણે પ્રલય આવી ગયો હોય. મહિષાસુર પોતાના પ્રચંડ વેગથી દેવી દુર્ગા તરફ દોડ્યો. તેની આંખો લાલ હતી અને તેમાં વિનાશની જ્વાળા ધગધગી રહી હતી.
"આજે હું આ સ્ત્રીનો અંત કરીને જ રહીશ!" મહિષાસુરે ક્રોધિત થઈને વિચાર્યું. "દેવતાઓ અને ઋષિઓને હવે કોઈ બચાવી શકશે નહીં. આ દુર્ગા મારા બળનો અંદાજ લગાવી શકી નથી. આજે હું તેને બતાવી દઈશ કે અસુરોના રાજા સાથે વેર લેવું કેટલું મોંઘું પડે છે."
દેવી દુર્ગા દ્વારા વધ
દેવી દુર્ગા શાંત અને સ્થિર હતાં. તેમણે પોતાના દિવ્ય અસ્ત્ર-શસ્ત્રો ધારણ કર્યા અને સિંહ પર સવાર થઈને મહિષાસુર તરફ જોયું. તેમની આંખોમાં કરુણા અને ક્રોધનું મિશ્રણ હતું. જેવો મહિષાસુરે આક્રમણ કર્યું, દેવીએ પોતાના ત્રિશૂળથી તેના છાતી પર પ્રહાર કર્યો. ત્રિશૂળ વજ્રની જેમ મહિષાસુરના હૃદયને ચીરતું નીકળી ગયું. મહિષાસુર દહાડ મારતો ધરતી પર પડી ગયો. તેના શરીરમાંથી રક્તની ધારા વહેવા લાગી.
દેવી દુર્ગાની કૃપાથી મહિષાસુરનો વધ થયો. આ ફક્ત એક અસુરનો અંત નહોતો, પરંતુ અહંકાર, અન્યાય અને અત્યાચારનો અંત હતો. દેવીએ પોતાના ભક્તોને આ સંદેશ આપ્યો કે ધર્મની હંમેશા જીત થાય છે અને અધર્મનો નાશ નિશ્ચિત છે. તેમણે દેવતાઓ અને મનુષ્યોને ભયથી મુક્ત કર્યા અને તેમને શાંતિ અને સમૃદ્ધિ પ્રદાન કરી.
દેવતાઓ દ્વારા સ્તુતિ
મહિષાસુરનો વધ થતાં જ દેવતાઓએ આકાશમાંથી પુષ્પ વર્ષા કરી. તેમણે દેવી દુર્ગાની સ્તુતિ ગાન કરવાનું આરંભ કર્યું. ચારે દિશાઓ જય-જયકારથી ગુંજી ઉઠી. સ્વર્ગમાં આનંદ છવાઈ ગયો. દેવરાજ ઈન્દ્ર, અગ્નિ, વરુણ, કુબેર વગેરે બધા દેવીના ચરણોમાં નતમસ્તક થયા. તેમણે દેવીની શક્તિ, સાહસ અને કરુણાની પ્રશંસા કરી.
"હે દેવી!" ઈન્દ્રે કહ્યું. "તમે અમને દેવતાઓને મહિષાસુરના આતંકથી બચાવ્યા છે. તમારા આ ઉપકારને અમે ક્યારેય નહીં ભૂલીએ. તમારી જય હો! જય હો! જય હો!" બધા દેવતાઓ એક સ્વરમાં દેવીની જયકાર કરી રહ્યા હતા. દેવી દુર્ગાએ પ્રસન્ન થઈને દેવતાઓને આશીર્વાદ આપ્યા અને તેમને અભયદાન આપ્યું. પરંતુ હજુ અસુરોનો આતંક સમાપ્ત થયો નહોતો. શુમ્ભ અને નિશુમ્ભ નામના બે શક્તિશાળી અસુર બાકી હતા, જે દેવતાઓ માટે એક નવી પડકાર બનવાના હતા. આગલા અધ્યાયમાં આપણે જાણીશું કે દેવી દુર્ગાએ શુમ્ભ અને નિશુમ્ભનો સંહાર કેવી રીતે કર્યો.
અધ્યાય ૩ નો સાર: આ અધ્યાયમાં આપણે મહિષાસુરના અંતિમ પ્રયાસ અને દેવી દુર્ગા દ્વારા તેના વધનું વર્ણન જોયું. આ અધ્યાય આપણને શીખવે છે કે અહંકાર અને અન્યાયનો અંત નિશ્ચિત છે અને ધર્મની હંમેશા જીત થાય છે. દેવી દુર્ગાએ પોતાના ભક્તોને સાહસ અને શક્તિ પ્રદાન કરી અને તેમને દુષ્ટાઈ સામે લડવા માટે પ્રેરિત કર્યા.
📚 દેવી ભાગવત પુરાણ — બધા અધ્યાય
આજનું પંચાંગ 10 સપ્ટેમ્બર 2026
શુભ મુહૂર્ત, ચોઘડિયા, રાશિફળ અને ગ્રહ સ્થિતિ માટે
સંબંધિત લેખ
કાળાષ્ટમી વ્રત – અધ્યાય 5: ભક્તિનું ફળ અને શીખ
કાળાષ્ટમી વ્રતનો અધ્યાય 5 — ભક્તિનું ફળ અને શીખ. આ અંતિમ અધ્યાય સમજાવે છે કે કાળાષ્ટમી વ્રત રાખવાથી પ્રાપ્ત થતા પરિણામો અને તેમાંથી મળેલી શીખ શું છે.
કાળાષ્ટમી વ્રત – અધ્યાય ૪: દિવ્ય હસ્તક્ષેપ અને આશીર્વાદ
કાળાષ્ટમી વ્રતનો અધ્યાય ૪ — દિવ્ય હસ્તક્ષેપ અને આશીર્વાદ. અધ્યાય ચારમાં, ભગવાન ભૈરવ ભક્તની અતૂટ ભક્તિથી પ્રસન્ન થાય છે અને તેને પોતાનો આશીર્વાદ આપે છે.
કાળાષ્ટમી વ્રત – અધ્યાય ૩: પરીક્ષા અને કષ્ટોનો સામનો
કાળાષ્ટમી વ્રતનો અધ્યાય ૩ — પરીક્ષા અને કષ્ટોનો સામનો. આ અધ્યાયમાં, ભક્તને ભગવાનની કૃપા પ્રાપ્ત કરતા પહેલા અનેક અવરોધો અને પરીક્ષાઓનો સામનો કરવો પડે છે.
કાળાષ્ટમી વ્રત – અધ્યાય 2: ભક્તની વિનંતી અને ભક્તિ
કાળાષ્ટમી વ્રતનો અધ્યાય 2 — ભક્તની વિનંતી અને ભક્તિ. આ અધ્યાયમાં, એક ભક્તની સાચી ભક્તિ અને ભગવાન ભૈરવને તેની પુકારનું વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે.
કાળાષ્ટમી વ્રત – અધ્યાય ૧: કાળાષ્ટમી વ્રતનો ઉદ્ભવ
કાળાષ્ટમી વ્રતનો અધ્યાય ૧ — કાળાષ્ટમી વ્રતનો ઉદ્ભવ. આ અધ્યાય સમજાવે છે કે કાળાષ્ટમી વ્રતનો જન્મ કેવી રીતે થયો અને તેનું મહત્વ શું છે.
જય અંબે ગૌરી
જય અંબે ગૌરી આરતીના શબ્દો માતા દુર્ગાની સ્તુતિ છે, જે ભક્તિપૂર્વક ગાવાથી ભક્તોને આધ્યાત્મિક શાંતિ અને મનોકામના પૂર્ણ થવાના આશીર્વાદ મળે છે. આ શક્તિશાળી આરતી નવરાત્રિ દરમિયાન ખાસ મહત્વની માનવામાં આવે છે અને તેનો જાપ સંસારના દુઃખોને દૂર કરે છે.