વિંધ્યવાસિની દેવી કથા – અધ્યાય ૩: મહિષાસુર સાથે યુદ્ધ

મહિષાસુર સાથે યુદ્ધ

વિંધ્યાચલ પર્વત પર વિંધ્યાચલનો પ્રકાશ ફેલાઈ ગયો હતો, દેવતાઓના મનમાં આશાનું નવું કિરણ જાગ્યું હતું. પરંતુ, ત્યારે ચારે બાજુ હાહાકાર મચી રહ્યો હતો, મહિષાસુરના અત્યાચારો સમગ્ર બ્રહ્માંડને ત્રાસ આપી રહ્યા હતા. દેવતાઓ ભયભીત હતા, તેમની શક્તિઓ ક્ષીણ થઈ રહી હતી અને તેમને કોઈ માર્ગ સૂઝી રહ્યો ન હતો. વિંધ્યાચલ હવે તેમના ઉદ્ધાર માટે જ પ્રગટ થઈ હતી.

મહિષાસુરનો આતંક

મહિષાસુર, એક શક્તિશાળી રાક્ષસ, તેની ક્રૂરતા માટે કુખ્યાત હતો. તે પોતાના ભેંસના રૂપમાં પૃથ્વી પર ફરતો હતો, ગામડાઓને ઉજ્જડ કરતો, ઋષિઓને મારતો અને દેવતાઓને અપમાનિત કરતો હતો. તેની શક્તિ વધી રહી હતી અને સ્વર્ગલોકમાં પણ ભયનું વાતાવરણ હતું. ઇન્દ્ર દેવ ચિંતિત હતા, તેમનું સિંહાસન ડોલી રહ્યું હતું અને તેઓ પોતાના દેવત્વને બચાવવા માટે વ્યાકુળ હતા. ચારે બાજુ આંસુપૂર્ણ ચીસો સંભળાઈ રહી હતી, યજ્ઞોમાં બાધા નાખવામાં આવી રહી હતી અને ધર્મનો નાશ થઈ રહ્યો હતો. એવું લાગી રહ્યું હતું કે જાણે અંધકારનું સામ્રાજ્ય સ્થાપિત થઈ રહ્યું છે, અને પ્રકાશનું કોઈ કિરણ નથી.

ઇન્દ્રએ વ્યાકુળ થઈને કહ્યું, “આ મહિષાસુર આપણને જીવવા દેશે નહીં! તેની શક્તિ સામે આપણે બધા નિર્બળ છીએ. શું કોઈ એવો ઉપાય છે, જેનાથી આપણે આ રાક્ષસથી મુક્ત થઈ શકીએ?” દેવતાઓએ એક સ્વરમાં કહ્યું, "ભગવતી વિંધ્યાચલ જ આપણી એકમાત્ર આશા છે."

દેવીની યુદ્ધ ઘોષણા

દેવતાઓની પુકાર વિંધ્યાચલ સુધી પહોંચી. માતાનું હૃદય પોતાના ભક્તોના દુઃખોથી દ્રવિત થઈ ગયું. તે જ સમયે, માતાએ સિંહ પર સવાર થઈને, પોતાના દિવ્ય અસ્ત્ર-શસ્ત્રોથી સજ્જ થઈને, મહિષાસુરને યુદ્ધની ચેલેન્જ આપી. તેમનો તેજ એટલો પ્રચંડ હતો કે દિશાઓ કાંપી ઉઠી. વિંધ્યાચલ પર્વત પણ માતાની શક્તિથી રોમાંચિત થઈ ઉઠ્યો. તેમણે શંખનાદ કર્યો, જે બ્રહ્માંડમાં ગુંજી ઉઠ્યો, મહિષાસુરને યુદ્ધ માટે લલકારતા. આ ઘોષણા ફક્ત એક ચેલેન્જ ન હતી, પરંતુ દેવતાઓ માટે એક આશ્વાસન પણ હતું કે તેમનો ઉદ્ધાર નજીક છે.

વિંધ્યાચલે ગર્જના કરતાં કહ્યું, "હે મહિષાસુર! તેં ધર્મનો નાશ કર્યો છે, દેવતાઓને સતાવ્યા છે અને નિર્દોષો પર અત્યાચાર કર્યો છે. હવે તારો અંત નિશ્ચિત છે! હું, વિંધ્યાચલ, તને આ પાપનો દંડ આપવા આવી છું!" આ ઘોષણા સાથે, માતાની આંખોમાંથી જ્વાળાઓ નીકળવા લાગી, જે મહિષાસુરના વિનાશનો સંકેત હતી.

મહિષાસુરનો વધ અને દેવતાઓનું રક્ષણ

ભયંકર યુદ્ધ થયું. મહિષાસુરે પોતાના ભયાનક રૂપમાં દેવી પર આક્રમણ કર્યું, પરંતુ વિંધ્યાચલ સામે તેની શક્તિ ટકી શકી નહીં. માતાએ એક પછી એક તેના બધા પ્રયાસો નિષ્ફળ કર્યા. દેવીએ પોતાના ત્રિશૂળથી મહિષાસુરના હૃદય પર વાર કર્યો. રાક્ષસ ચીસો પાડ્યો અને જમીન પર પડી ગયો, તેનો અંત થઈ ગયો. ચારે બાજુ શાંતિ છવાઈ ગઈ, અને દેવતાઓએ રાહતનો શ્વાસ લીધો. વિંધ્યાચલે પોતાના ભક્તોને ભયથી મુક્ત કરી દીધા હતા, અને ધર્મની પુનઃસ્થાપના કરી હતી.

મહિષાસુરનો વધ થતાં જ, દેવતાઓએ વિંધ્યાચલની જય-જયકાર કરી. પુષ્પોની વર્ષા થવા લાગી, અને સ્વર્ગલોકમાં આનંદનું વાતાવરણ છવાઈ ગયું. વિંધ્યાચલે પોતાની કૃપાથી દેવતાઓને શક્તિ પ્રદાન કરી અને તેમને પોતાના-પોતાના લોકમાં પાછા મોકલી દીધા. માતાએ સિદ્ધ કરી દીધું હતું કે ધર્મની રક્ષા માટે તેઓ હંમેશા તત્પર છે. તેમની કૃપાથી, બ્રહ્માંડમાં ફરીથી શાંતિ અને સમૃદ્ધિ પાછી આવી.